Nghị định 167/2025/NĐ-CP - Bước chuyển mới trong quản lý DNƯT và bảo đảm an ninh an toàn chuỗi cung ứng
# Nghị định 167/2025/NĐ-CP - Bước chuyển mới trong quản lý DNƯT và bảo đảm an ninh an toàn chuỗi cung ứng
11/09/2026 04:01 AM
- [**](https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.customs.gov.vn/index.jsp?pageId=2&aid=219058&cid=30)
- **
- **
****
Nâng tiêu chuẩn để tạo thuận lợi bền vững
Ngày 30/6/2025, Chính phủ ban hành Nghị định 167/2025/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 08/2015/NĐ-CP; Nghị định này có hiệu lực từ 15/8/2025. Riêng quy định về điều kiện áp dụng chế độ ưu tiên và trình tự thủ tục liên quan đến doanh nghiệp ưu tiên (DNƯT) có hiệu lực thi hành từ 01/7/2025 và các doanh nghiệp được áp dụng chế độ ưu tiên trước thời điểm Nghị định này có hiệu lực, có thời gian chuyển tiếp là 01 năm kể từ ngày 15/8/2025 để hoàn thiện điều kiện về hệ thống kiểm soát nội bộ. Liên quan đến chế độ ưu tiên, Nghị định số 167/2025/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung các nội dung về điều kiện, trình tự công nhận, gia hạn, tạm đình chỉ, đình chỉ và trách nhiệm quản lý.**Nhìn tổng thể, thay đổi quan trọng nhất là chuyển từ đánh giá chủ yếu lịch sử tuân thủ sang đánh giá sâu hơn năng lực tự quản trị và an ninh chuỗi cung ứng. Doanh nghiệp ưu tiên muốn được tạo thuận lợi ở mức cao phải chứng minh công ty có hệ thống kiểm soát đủ mạnh để phòng ngừa rủi ro trước khi rủi ro trở thành vi phạm.
Phạm vi đánh giá tuân thủ và yêu cầu về kế toán, kiểm toán rõ ràng hơn
Phạm vi đánh giá lịch sử tuân thủ là 24 tháng liên tục tính đến ngày doanh nghiệp đề nghị áp dụng chế độ ưu tiên (riêng doanh nghiệp công nghệ cao, bán dẫn, công nghệ chiến lược thì không xét điều kiện tuân thủ pháp luật về hải quan, pháp luật về thuế khi đánh giá công nhận). Doanh nghiệp không vi phạm các quy định của pháp luật về hải quan, pháp luật về thuế tới mức bị xử lý vi phạm về (i) Hành vi trốn thuế; buôn lậu; sản xuất, buôn bán hàng cấm hoặc vận chuyển trái phép hàng hóa, tiền tệ qua biên giới; (ii) Hành vi vi phạm hành chính có hình thức, mức xử phạt vượt thẩm quyền Đội trưởng Hải quan và các chức danh tương đương. Cách quy định này giúp doanh nghiệp có thể chủ động rà soát lịch sử tuân thủ trước khi lập hồ sơ. Về kế toán, kiểm toán, báo cáo tài chính hằng năm phải được kiểm toán bởi doanh nghiệp kiểm toán đủ điều kiện; ý kiến kiểm toán phải là chấp nhận toàn phần.Đối với doanh nghiệp công nghệ cao, bán dẫn, công nghệ chiến lược mới hoạt động chưa đủ thời gian lập báo cáo tài chính năm, pháp luật có cách đánh giá phù hợp với thời gian hoạt động thực tế.
Đảm bảo an ninh chuỗi cung ứng
Hệ thống kiểm soát nội bộ là nội dung được sửa đổi sâu rộng nhất. Doanh nghiệp xây dựng, thực hiện và duy trì hệ thống kiểm soát nội bộ để giám sát, kiểm soát vận hành thực tế hoạt động: lưu trữ hồ sơ, dữ liệu; tự đánh giá hoạt động của các bộ phận; đào tạo nội bộ; quản lý bất thường; kiểm soát năng lực tài chính và khắc phục sai sót.Đồng thời, hệ thống phải đảm bảo an ninh an toàn dây chuyền cung ứng hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu: an ninh hàng hóa, an ninh vận tải, an ninh khu vực làm việc, an ninh hệ thống CNTT, an ninh nhân sự và đối tác thương mại. An ninh hàng hóa đòi hỏi bảo đảm tính toàn vẹn và kiểm soát người tiếp cận. An ninh vận tải yêu cầu kiểm soát phương tiện và quá trình vận chuyển. Tại khu vực làm việc, doanh nghiệp ưu tiên cần phân chia, hạn chế tiếp cận các khu vực nhạy cảm; camera phải quan sát cổng/cửa và nơi lưu trữ hàng hóa theo yêu cầu 24/24 giờ, dữ liệu lưu tối thiểu 3 tháng. Với hệ thống công nghệ thông tin, doanh nghiệp ưu tiên phải bảo vệ quyền sử dụng, lưu trữ, thu hồi và an toàn dữ liệu. Với nhân sự, vị trí quan trọng phải được kiểm soát phù hợp. Với đối tác thương mại, hợp đồng cần có nội dung an ninh nhằm bảo đảm độ chính xác thông tin và tình trạng nguyên vẹn của hàng hóa.
Tiệm cận Khung SAFE của WCO
Các yêu cầu này được thiết kế để phù hợp và tiệm cận với Khung SAFE (SAFE Framework of Standards to Secure and Facilitate Global Trade)của Tổ chức Hải quan thế giới (World Customs Organization - WCO). Theo Khung SAFE, DNƯT không chỉ được đánh giá bằng việc khai báo chính xác và hoàn thành nghĩa vụ về thuế mà còn bằng khả năng bảo vệ chuỗi cung ứng thương mại. Một doanh nghiệp có lịch sử tuân thủ tốt nhưng kho hàng không kiểm soát được người ra vào, hệ thống CNTT dễ bị xâm nhập hoặc đối tác vận tải thiếu biện pháp an ninh vẫn có thể tạo rủi ro. Khung chuẩn mực SAFE năm 2011 của Tổ chức Hải quan Thế giới (WCO) là bản cập nhật quan trọng bổ sung trụ cột hợp tác giữa hải quan với các cơ quan chính phủ khác và hoàn thiện chương trình Doanh nghiệp ưu tiên (AEO). Việc Việt Nam cụ thể hóa các lớp an ninh trong Nghị định 167/2025/NĐ-CP vì vậy vừa phục vụ quản lý trong nước, vừa tăng mức độ tương thích với chương trình DNƯT của đối tác - một điều kiện quan trọng cho các Thỏa thuận công nhận lẫn nhau về DNƯT (AEO MRA).
Ngưỡng kim ngạch và lợi ích được duy trì
Nghị định tiếp tục giữ nguyên ba ngưỡng điều kiện về kim ngạch xuất nhập khẩu (không áp dụng đối với doanh nghiệp công nghệ cao, bán dẫn, công nghệ chiến lược): 100 triệu USD/năm với doanh nghiệp xuất nhập khẩu thông thường; 40 triệu USD/năm với doanh nghiệp xuất khẩu hàng sản xuất tại Việt Nam; 30 triệu USD/năm với doanh nghiệp xuất khẩu nông sản, thủy sản sản xuất hoặc nuôi trồng tại Việt Nam. Kim ngạch tính bình quân 24 tháng và không gồm kim ngạch ủy thác.Ở chiều quyền lợi, Nghị định về cơ bản duy trì các ưu đãi đối với doanh nghiệp. Riêng với các doanh nghiệp công nghệ cao, bán dẫn, công nghệ chiến lược khi đáp ứng các điều kiện, được áp dụng chế độ ưu tiên đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu liên quan đến công nghiệp bán dẫn, công nghệ cao, công nghệ chiến lược, công nghệ số trọng điểm theo danh mục do Bộ Khoa học và Công nghệ công bố.
Doanh nghiệp Công nghệ cao, bán dẫn, công nghệ chiến lược được tiếp cận linh hoạt hơn
Cùng với Nghị định 167/2025/NĐ-CP, Luật số 90/2025/QH15 và Luật Công nghệ cao 133/2025/QH15 mở hướng tiếp cận riêng cho doanh nghiệp công nghệ cao, công nghệ chiến lược, công nghệ số trọng điểm, chip bán dẫn, trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo (AI) và sản phẩm phụ trợ trực tiếp cho công nghiệp bán dẫn. Nhóm này có thể được công nhận khi đáp ứng 04 điều kiện cốt lõi về điện tử/CNTT, thanh toán ngân hàng, kiểm soát nội bộ và kế toán - kiểm toán, thay vì phải đáp ứng đầy đủ 06 điều kiện bao gồm điều kiện về tuân thủ pháp luật trong 24 tháng và điều kiện về kim ngạch XNK như doanh nghiệp thông thường.Điều này đặc biệt có ý nghĩa với các Công ty công nghệ cao/bán dẫn mới: Doanh nghiệp công nghệ cao/bán dẫn có thể cần nhập thiết bị, nguyên liệu với tiến độ cao ngay từ đầu nhưng chưa thể có lịch sử hoạt động 24 tháng. Cơ chế mới giúp Chương trình DNƯT thích ứng tốt hơn với mục tiêu thu hút đầu tư chiến lược.
Hiệu lực của Quyết định công nhận/gia hạn DNƯT và nguyên tắc quản lý
Quyết định công nhận DNƯT có hiệu lực trong thời hạn và được gia hạn 03 năm tiếp theo nếu doanh nghiệp duy trì, đáp ứng các điều kiện. Kể từ sau khi được công nhận áp dụng chế độ ưu tiên, doanh nghiệp được tự chủ quản trị nhưng vẫn định kỳ báo cáo và được quản lý, theo dõi, đánh giá trên nguyên tắc đối tác chiến lược đáng tin cậy của cơ quan hải quan. Nếu các điều kiện không còn được bảo đảm, trách nhiệm DNUT không được thực thi nghiêm túc, cơ chế tạm đình chỉ hoặc đình chỉ sẽ được áp dụng. Thông điệp của Nghị định 167/2025/NĐ-CP vì vậy không phải “*tăng thủ tục để được ưu tiên*”, mà là nâng chất lượng quan hệ đối tác. Doanh nghiệp có hệ thống quản trị tốt hơn được hưởng mức độ tạo thuận lợi tương xứng; cơ quan Hải quan có thêm cơ sở chuyển từ kiểm tra trực tiếp sang quản lý rủi ro và dữ liệu.
Doanh nghiệp nên chuẩn bị từ đâu?
Doanh nghiệp có kế hoạch tham gia Chương trình DNƯT nên bắt đầu bằng hoàn thiện các hệ thống kiểm soát nội bộ và giám sát chuỗi cung ứng: hàng đi qua đâu, ai được tiếp cận, dữ liệu nằm ở hệ thống nào, đối tác nào tham gia, vị trí nào có rủi ro. Tiếp đó là rà soát quy trình, phân công trách nhiệm, kiểm soát truy cập, camera, đào tạo, kiểm tra nhân sự, điều khoản an ninh với đối tác và cơ chế xử lý sự cố. Quan trọng nhất là biến quy trình thành hoạt động thực tế. Camera có nhưng không lưu đủ dữ liệu; quy định có nhưng nhân viên không được đào tạo; hệ thống CNTT có phân quyền nhưng tài khoản không được thu hồi khi nhân sự nghỉ việc - đều là những khoảng trống có thể dẫn đến việc từ chối hồ sơ áp dụng chế độ ưu tiên. Chương trình DNƯT ngày càng đòi hỏi “tuân thủ có bằng chứng”. Nghị định 167/2025/NĐ-CP do đó đánh dấu bước chuyển từ tuân thủ thủ tục sang quản trị tuân thủ. Tiêu chuẩn cao hơn, nhưng đổi lại chương trình có nền tảng tốt hơn để tạo thuận lợi, hỗ trợ tạo nền tảng để DNƯT Việt Nam vươn ra thế giới thông qua các Thỏa thuận công nhận lẫn nhau về DNƯT và thích ứng với Hải quan số.Đây là hướng phát triển phù hợp với mục tiêu xây dựng cộng đồng doanh nghiệp tin cậy, an toàn và có khả năng tham gia sâu vào chuỗi cung ứng toàn cầu./. Tin liên quan